آموزش حرفه و فن
مطالبی مفید و دانستنی هایی فراتر از کتاب های درسی
صفحات وبلاگ
آرشیو وبلاگ
نویسنده: علی خزائی - ۱۳ آبان ۱۳٩٠

روشهای مختلف لکه زدایی در پارچه ها

         

 

لطفا ادامه مطلب را کلیک کنید

 


طریقه لکه زدایی پارچه های مختلف 
 

نوع لکه
پارچه های سفید نخی و کتانی
انواع پارچه قابل شستشو و پارچه رنگی
1. آدامس و انواع چسب
بر روی لکه یخ مالیده یا پارچه را در آب خیلی سرد خیس کنید . آدامس یا چسب را با کارد تراشید ه و پارچه را در مواد پاک کننده مایع خیس نمائید سپس محل لکه را با آب داغ شستشو دهید .
مانند پارچه های سفید عمل کنید . درجه حرارت آب باید  متناسب با پارچه بوده و از بکاربردن مواد پاک کننده ای که محتوی تری کلرواتلین است خود داری نمائید .
2. نوشابه ( الکلی و غیر الکلی ) سس گوجه فرنگی ، کاکائو ، تخم مرغ ، رنگ غذا ، زعفران ، زردچوبه
پارچه را فوری با آب سرد بشوئید یا آنرا بدمت 30 دقیقه یا بیشتر در آب سرد خیس کنید مقداری ماده پاک کننده روی لکة باقیمانده ریخته و با آب آنرا شستشو دهید . اگر لکه از بین نرفت از مواد سفید کننده ای چون آب ژاول پر برات سدیم یا آب اکسیژنه استفاده کنید پارچه را با آب داغ شستشو دهید.
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید .
اگر ثبات رنگها مورد سئوال است و یا آنکه الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت نشان می دهند . از آب ژاول استفاده نکنید هنگام شستشو درجه حرارت آب باید متناسب با پارچه باشد .
3. خون
پارچه را در آب سرد خیس کرده و بگذارید مدتی آب بر روی آن جریان داشته باشد . سپس مقداری ماده پاک کننده روی لکه باقیمانده ریخته و چنگ زده . آبکشی نمائید و اگر لکه مقاومت کرد چند قطره آمونیاک بر روی آن ریخته و یکبار دیگر پارچه را با ماده پاک کننده بشو در صورتیکه این بار نیز لکه سرسختی کرد از مواد سفید کننده ای چون آب ژاول ، پربرات سدیم آب اکسیژنه استفاده نمائید . و پارچه را با آب داغ بشوئید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید .
اگر ثبات رنگها مرود سئوال است از آب اکسیژنه بجای آمونیاک استفاده نمائید .
4. شمع
بر روی لکه یخ مالیده و لکه را با کارد بتراشید . کاغذ خشک کن . دستمال کاغذی و یا کاغذ را در محلی که شمع ریخته بیندازید و اتوی داغ را چند لحظه بر روی آن نگاه دارید . سپس آب جوش بر روی پارچه ریخته یا آنرا با مواد پاک کننده مایع شستشو دهید . البته باید توجه داشت که درجه حرارت آب ( جوشان ) به الیاف پارچه آسیبی نرساند.
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید .
با توجه به آنکه از آب جوش استفاده نکرده و همچنین از مصرف مواد پاک کننده مایعی که محتوی تری کلرواتیلن است خودداری
نمائید .
5. آب نبات ، شکلات ، انواع شربت ، خامه ، بستنی ، خورشت ، آبگوشت ، سس سالاد ، سس مایونز
لکه را با آب سرد شسته و یا پارچه را در آب بمدت 30 دقیقه یا بیشتر خیس کنید ماده پاک کننده ای بر روی لکه ریخته  و آبکشی کنید اگر پس از خشک شدن پارچه لکه چربی هنوز باقی مانده بود یکبار دیگر پارچه را با مواد پاک کننده مایع شستشو دهید . اگر لکه مقاومت کرد از مواد سفید کننده چون ژاول ، پربرات یا آب سدیم یا آب اکسیژنه استفاده کنید و پارچه را خوب آبکشی نمائید.
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید  اگر ثبات رنگها مورد سئوال است و یا آنکه الیاف به مواد سفید کنندة حاوی کلر حساسیت نشان می دهند . از آب ژاول استفاده نکنید از مواد پاک کننده محتوی تری کلرواتیلن نیز خودداری نمائید .
نوع لکه
پارچه های سفید نخی و کتانی
انواع پارچه قابل شستشو و پارچه رنگی
6.قهوه و چای
- بدون شیر یا خامه
- با شیر و خامه
لکه زدائی را مانند گروه 2 ( نوشابه ... ) عمل کنید با رعایت نوع پارچه آنرا در تشتی گذاشته و آب جوش بر روی آن بریزید . لکه زدائی را مانند گروه 5 (آب نبات  - شکلات ... ) عمل کنید .
مانند گروه 2
مانند گروه 5
7. کاغذ کاربن ، لکه سطحی
لکه را خیس کرده و با مواد پاک کننده مرغوب شسته و خوب آبکشی کنید . اگر از بین نرفت چند قطره آمونیاک بر روی آن ریخته و یکبار دیگر با ماده پاک کننده پارچه را شستشو دهید . بار دیگر آبکشی کرده  و در صورت لزوم عملیات را تکرار کنید .
لکه را در الکل خیس کنید اگر از بین نرفت ماده پاک کننده ای بر روی آن ریخته بشوئید و پارچه را آبکشی کنید در صورت لزوم عملیات را تکرار نمائید . و از مواد سفید کننده چون آب ژاول پربرات سدیم و آب اکسیژنه استفاده نمائید . در پایان پارچه را خوب آبکشی کنید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید . ثبات رنگها مورد سئوال است از آب اکسیژنه بجای آمونیاک استفاده نمائید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید . در مورد پارچه هائیکه با الیاف استات بافته
شده اند الکل را با دو برابر آب مخلوط نمائید . ضمناً اگر ثبات رنگها مورد سئوال است و یا آنکه الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت نشان می دهند از آب ژاول استفاده نکنید .
8. مواد آرایشی سایه چشم ، ماتیک ، کرم پودر ، ریمل ، پودر سرخاب
لکه را خیس کرده و ماده پاک کننده ای را بطور مستقیم بر روی آن بریزید پارچه را خوب چنگ زده تا لکه از بین برود سپس خوب آبکشی نمائید . در صورت لزوم عملیات موفق نبود مقداری مایع پاک کننده برروی آن ریخته و بگذارید مدتی بماند سپس پارچه را با آب داغ شستشو دهید.
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید . درجه حرارت آب باید متناسب با پارچه باشد . از مواد پاک کننده ای که محتوی تری کلرواتلین است خودداری نمائید .
9. مداد رنگی
مانند 8 گروه ( مواد آرایشی ) عمل کنید
مانند گروه 8 ( مواد آرایشی ) عمل کنید)
10. رنگ مو
مانند گروه 2 ( نوشابه ... ) عمل کنید در صروت لزوم محلول 2 درصد پرمنگنات پتاسیم را بر روی لکه زده و سپس با مواد سفید کننده چون آب ژاول ، رنگ پرمنگنات و لکه را از بین ببرید  پارچه را خوب آبکشی کنید . لازم به تذکر است رنگی که هنوز بر روی پارچه خشک نشده است سریع تر پاک می شود .
مانند گروه 2 ( نوشابه ... ) عمل کنید اگر ثبات رنگها مورد سئوال است  و یا آنکه الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت دارند از آب ژاول استفاده نکنید مصرف پرمنگنات پتاسیم نیز توصیه نمی گردد .
11. لاک ناخن
لکه را با استن یا استات آمیل پاک کنید و پارچه را شستشو دهید . اگر لکه مقاومت کرد با کمی الکل و چند قطره آمونیاک پاک کرده پارچه را با آب داغ بشوئید.
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید . باید توجه داشت که در مورد پارچه های مصنوعی بخصوص استات از استون استفاده نشود و بجای آن استات آمیل مصرف گردد درجه حرارت آب نیز باید متناسب با پارچه باشد .
12. سبزیجات و گل گیاه
لکه را خیس نموده مقداری ماده پاک کننده بر روی آن بریزند چند لحظه تحمل کرده و پارچه را آبکشی نمائید سپس با الکل لکه را پاک کنید . اگر لکه مقاومت کرد از مواد سفید کننده ای چون آب ژاول ، پربرات سدیم و یا آب اکسیژنه استفاده کرده و سپس پارچه را خوب آبکشی نمائید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید .
اگر ثبات رنگها مورد سئوال است و یا آنکه الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت نشان می دهند از آب ژاول استفاده نکنید برای پارچه های استات ، الکل را با دو برابر آب مخلوط نمائید .
نوع لکه
پارچه های سفید نخی و کتانی
انواع پارچه قابل شستشو و پارچه رنگی
13.چربی ، روغن ، کره ، روغن ماشین ، نفت ، پمادهائیکه در پزشکی مصرف دارند
لکه را با مواد پاک کننده خوب بشوئید و با آب جوش آبکشی کنید تا لکه چربی در آب حل شود اگر لکه مقاومت کرد یکبار دیگر عملیات را تکرار نمائید پارچه را خشک کرد اگر لکه زردی باقی مانده بود از مواد سفید کننده چون آب ژاول ، پربرات سدیم و یا آب اکسیژنه استفاده کرده وسپس پارچه را خوب آبکشی نمائید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید . اگر رنگها مرود سئوال است و یا آنکه الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت نشان می دهند از آب ژاول استفاده نکنید . مواد پاک کننده محتوی کلرواتیلن نیز به رنگها آسیب می رسانند .
14. انواع جوهر ، ماژیک یا روان نویس و خودکار
- استنسیل یا چاپ
اگر لکه تازه باشد آنرا با استون یا استات آمیل پاک کنید در صورتیکه مدتی بر روی پارچه مانده است امکان دارد نیاز به مواد سفید کننده چون آب ژاول ، پربرات سدیم و یا آب اکسیژنه پیدا کند پارچه را خوب آبکشی نمائید.
اگر لکه تازه باشد مانند گروه 12 (سبزیجات) عمل کنید یا لکه را با اسانس تربانتین پاک نمائید اگر لکه سرختی کرد از روش ـ لکه زدائی گروه 19 ( رنگهای روغنی ... ) استفاده کنید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید اگر ثبات رنگها مورد سئوال است و یا آنکه الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت نشان می دهند از آب ژاول استفاده نکنید مواد پاک کننده محتوی تری کلرواتیلن نیز به رنگها آسیب می رسانند . استات آمیل و استون میز به رنگها صدمه می زند مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید.
- جوهر خودنویس مرکب خطاطی
مانند گروه 2 ( نوشابه الکل ) عمل کنید امکان دارد لازم باشد بعلت ترکیبات خاص جوهر خودنویس و مرکب خطاطی از مواد سفید کننده به مقدار بیشتری استفاده گردد . در این صورت آب ژاول را برای منسوجاتی که بخوبی می توانند کلر را تحمل کنند پربرات سدیم و آب اکسیژنه را برای سایر منسوجات استفاده نمائید . اگر لکه زردی پس از استفاده از مواد سفید کننده باقی ماند از عملیات  گروه 22 ( زنگ زدگی ... ) کمک بگیرید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید اگر ثبات رنگها مورد سئوال است و یا الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت نشان می دهند از آب ژاول استفاده نکنید .
15. تنتوریدمرکورکرم
پارچه را یک شب تا صبح در محلولی که حتوی 4 قاشق سوپخوری آمونیاک در لیتر آب است خیس کنید سپس پارچه را خوب آبکشی نمائید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید .
16. کپک پا پرمک
پارچه را با آب جوش و مواد پاک کننده بشوئید بر روی لکه آب لیمو ریخته بگذارید در آفتاب خشک شود اگر لکه مقاومت کرد پارچه را با اکسیژنه شسته و خوب آبکشی کنید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید درجه حرارت آب باید متناسب با پارچه باشد .
17. شیر
مانند گروه 2( نوشابه الکلی و غیر الکلی ... )
مانند گروه 2 عمل کنید
18. خردل
لکه را خیس کرده بر روی ان مواد پاک کننده ریخته و آبکشی کنید اگر لکه از بین نرفت پارچه را در آب داغ بهمراه مواد پاک کننده قرار دهید . چنانچه باز هم لکه مقاومت کرد از مواد سفید کننده ای چون آب ژاول ، پربرات سدیم و یا آب اکسیژنه استفاده کنید . سپس پارچه را خوب آبکشی نمائید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید بجای آب جوش از آب گرم استفاده می شود اگر ثبات رنگها نیز مورد سئوال اس ت یا الیاف نسبت به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت دارند از آب ژاول استفاده ننمائید .
نوع لکه
پارچه های سفید نخی و کتانی
انواع پارچه قابل شستشو و پارچه رنگی
19. رنگهای روغنی و پلاستیکی ، لاک الکل یا روغن جلا
اگر لکه تازه باشد آنرا خیس کرده و با مواد پاک کننده شستشو دهید اگر لکه خشک شده باشد پس از شستشو در اسانس تربانتین خیس کنید . برای رنگهائی که حاوی آلومینیوم می باشند تری کلرواتیلن موثرتر است اگر لکه باز هم مقاومت کرد آنرا یک شب تا صبح در آب جوش و مواد پاک کننده بگذارید تا خیس بخورد اگر نوع لکه مقاوم باشد عملیات را یکبار دیگر تکرار کنید.
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید ولی از تری کلرواتیلن استفاده نکنید.
20. عطر
مانند گروه 2 ( نوشابه الکلی ... ) عمل کنید
مانند گروه 2
21. ترشحات بدن
لکه را با آب داغ بشوئید اگر عرق بدن باعث بی رنگی الیاف شده است . برای برطرف کردن این عیب از آمونیاک برای لکه تازه و از سرکه برای لکه هائیکه مدتی بر روی پارچه مانده اند استفاده می شود و سپس پارچه را خوب آبکشی می کنند برای از بین بردن لکه زرد عرق از مواد سفید کننده چون آب ژاول ، پربرات و یا آب اکسیژنه استفاده کنید . و پارچه را با آب داغ شستشو دهید .
مانند پارچه های سفید نخی می باشد ولی درجه حرارت آب باید متناسب با پارچه باشد اگر ثبات رنگها مورد سئوال است یا آنکه الیاف به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت دارند از آب ژاول استفاده ننمائید .
22. زنگ زدگی و زردی ناشی از اتو
از مواد زنگ زدا ( محتوی اسید اگزالیک ) که در کارخانه های نساجی مورد مصرف است استفاده کنید با توجه به نحوه تولید پارچه آنرا در محلولی که حتوی 4 قاشق چای خوری جوهر غوره و لیتر آب قرار داده بجوشانید سپس پارچه را در آبی که در حال جوش است قرار داده یک دانه لیمو را آب گرفته با مقداری نمک در اب بریزید سپس پارچه را در آفتاب پهن کرده و بار دیگر در محل لکه آب لیمو بریزید و بگذارید خشک شود پارچه را خوب آبکشی کنید و در صورت لزوم عملیات را تکرار کنید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید درجه حرار ت آب باید متناسب با پارچه باشد آب به درجه جوش نمی رسد .
23. اثر سوختگی
اگر پارچه آسیب زیادی ندیده باشد لکه سوختگی کمرنگ است فقط آنرا بشویید در غیر اینصورت از روش لکه زدائی گروه 2 ( مشروبات الکلی ... ) استفاده کنید برای برطرف کردن آثار سوختگی از آب اکسیژنه نیز استفاده می گردد و پارچه خوب آبکشی می شود .
اگر لکه با شستن نرفت از روش گروه 2 استفاده می شود . آب اکسیژنه بسیار رقیق باید مصرف شود .
24. واکس کفش
از روش لکه زدائی گروه 8 ( مواد آرایشی ) استفاده کنید . اگر لکه مقاومت کرد مواد سفید کننده ای چون آب ژاول ، پربرات سدیم و آب اکسیژنه مصرف نمائید و پارچه را خوب آبکشی کنید .
مانند پارچه های سفید نخی عمل کنید درجه حرارت آب باید متناسب با پارچه باشد اگر ثبات رنگها مورد سئوال است یا الیاف نسبت به مواد سفید کننده حاوی کلر حساسیت دارند از آب ژاول استفاده ننمائید .
نوع لکه
پارچه های سفید نخی و کتانی
انواع پارچه قابل شستشو و پارچه رنگی
25. نوار ماشین تحریر
مانند گروه 7 ( کاغذ کاربن ... ) عمل کنید
مانند گروه 7
26. ادرار
از روش لکه زدائی گرووه 2 ( مشروبات الکلی ... ) استفاده کنید اگر رنگ پارچه به زردی گرائیده است آنرا در محلول آمونیاک یا سرکه خیس کرده سپس خوب آبکشی نمائید .
از روش لکه زدائی گروه 2 (مشروبات الکلی ) استفاده کنید . اگر رنگهای پارچه تغییر کرده است آنرا در محلول آمونیاک یا سرکه خیس کرده سپس خوب آبکشی نمائید .
27. زردی ناشی از مواد سفید کننده محتوی کلر
پارچه را خوب آبکشی نمائید و آنرا با مواد سفید کننده بدون کلر بار دیگر شستشو داده و خوب آبکشی کنید .
پارچه را خوب آبکشی نموده آنرا در محلولی که حاوی 1 قاشق چای خوری تیوسولفات سدیم (Thiosoifte Sodium) و لیتر آب است قرار داده سپس خوب آبکشی کنید .
علی خزائی
دبیر حرفه و فن مدرسه راهنمایی ابوریحان بیرونی - سرگروه حرفه و فن و عضو کمیسیون فناوری اطلاعات و ارتباطات مقطع راهنمایی شهرستان اسدآباد
نویسندگان وبلاگ:
کدهای اضافی کاربر :


تماس با ما

.

.

.

.

مشاهده جدول کامل ليگ برتر ايران